Four earthquakes from Batangas hit Naic

Abril 8, 2017 (Sabado). Apat na magkakasunod na lindol na nagmula sa Batangas ang yumanig sa Naic nitong hapon.

17741170_916788425123068_1818144408_n

Tagpo sa pakikiisa ng mga taga-Naic Coastal National High School Pueblo del Mar Annex sa National Simultaneous Earthquake Drill nitong Marso 31, 2017.

Ayon sa Philippine Institute of Volcanology and Seismology (Phivolcs), nangyari ang unang lindol na magnitude-5.6 sa Mabini, Batangas, 3:07PM. Makalipas ang dalawang minuto, 3:09PM, tumamang muli ang mas malakas na magnitude-6.0 na lindol sa Mabini. Pagsapit ng 3:29PM, yumanig naman ang magnitude-4.1 na lindol sa San Luis, Batangas. Pinakahuling tumama ang magnitude-4.7 sa Mabini pa rin, 4:36PM.

Naramdaman sa Naic ang lahat ng lindol, lalo na ang unang dalawang pagyanig. Sa mga malalapit sa Naic, naitala ang lakas ng lindol bilang Intensity 6 sa Nasugbu, Batangas; Intensity 5 sa Tagaytay; at Intensity 4 sa Dasmariñas.

Inakala pa sa simula ng mga taga-Naic na aftershock ang mga sumunod na lindol matapos ang pinakaunang pagyanig.

Kumubli sa mga lamesang kahoy ang mga nagkaklase sa Cavite State University (CvSU) Naic nang maramdaman ang unang lindol. Kaagad na nagsilabas ng gusali ang mga kawani at mag-aaral ng CvSU nang humupa ang paggalaw ng lupa. Sa open field ng eskwelahan, naramdaman ang ikalawang lindol na yumugyog sa mga flagpole ng eskwelahan. Kaagad sinuspinde ang lahat ng klase sa CvSU Naic at pinauwi ang lahat ng tao sa paaralan.

 

Muli namang bumuhos ang posts sa Facebook ng maraming taga-Naic ukol sa naramdamang lindol. May mga nagising umano mula sa pagsisiesta; habang may mga inabot sa iba’t ibang lugar gaya ng Maynila, Laguna, at Batangas. Marami ring taga-Naic ang nasa SM Trece Martires na pinalabas ng mall matapos ang malalakas na lindol, at napilitan nang magsiuwi sa Naic.

Ayon sa ilan, nalula umano sila sa lakas ng pagyanig. Inilarawan naman ng isang nakaranas ng lindol sa Bucana Malaki na tila natutunaw ang ilalim ng buhanginang kanyang kinaroroonan.

Sa gitna ng pangamba ng mga taga-Naic sa posibilidad umano ng tsunami, napayapa ang marami nang inanunsyo ng Phivolcs na walang magaganap sa tsunami. Nakatanggap pa ng text message ang maraming taga-Naic mula sa National Disaster Risk Reduction & Management Council na nagsasabing “isang lindol ang naganap sa Mabini, Batangas, 3:07 PM, 08 April 2017. Ang aftershocks ay maaaring magdulot ng pagguho ng lupa at imprastraktura. Maging handa at siguraduhing ligtas ang sarili at ang pamilya.”

May 15 minuto namang nawalan ng kuryente sa Naic matapos ang unang lindol. Ayon sa Meralco, dahil umano ito sa “temporary system imbalance” bunsod pa rin ng pagyanig.

Walang napaulat na nasirang ari-arian o mga nasaktan sa Naic.

Matatandaang nito lamang Martes, Abril 4, 8:58PM, nang maramdaman din sa Naic ang magnitude-5.5 na lindol mula sa Batangas. Malalakas din ang aftershock na naramdaman pagkatapos nito.

Kasunod ng mga lindol, muling nagpaalala ang Bureau of Fire Protection Naic sa mga dapat gawin pagkatapos ng lindol. Ayon sa kanilang Facebook post:

  • Lumabas mula sa gusali at pumunta sa isang open space.
  • Tulungan sa paglikas ang mga bata, matatanda, may kapansanan at mga buntis.
  • Gumamit ng hagdan sa halip na elevator.
  • Huwag pumasok sa nasirang gusali dahil sa panganib ng aftershock.
  • Kapag nasa evacuation area o open space, suriin ang sarili at mga kapamilya. Sundin ang mga alituntunin ng lugar.
  • Kapag ligtas nang bumalik sa bahay, suriing mabuti ang linya ng tubig at kuryente. Kung may nakitang sira, isara agad ang main switch ng mga ito at ipaalam sa kinauukulan.
  • Kung walang kuryente, huwag munang gumamit ng gasera at kandila dahil sa panganib ng gas leakage na maaaring magdulot ng sunog.

Actual fire, quake test Naic’s awareness, preparedness

Abril 7, 2017 (Biyernes). Tila sinubok ang kahandaan ng mga taga-Naic nang magkaroon ng magkasunod na sunog at lindol sa bayan nitong nagdaang mga araw.

17821510_1360376127390617_715132518_n

Fire drill sa Cavite State University Naic noong Marso 29, 2017.

Ika-5 ng Abril, muling nasunog ang malawak na damuhan sa Sabang. Nag-zero visibility sa mga daan dahil sa kapal ng usok na nagmula sa sunog. Ang init ng panahon ang itinuturong isa sa mga pangunahing dahilan kung bakit mabilis kumakalat ang apoy sa mga damuhang tuyong-tuyo ngayon. Humigit-kumulang tatlong oras tumagal ang sunog sa Sabang na nagsimula bandang alas-2 ng hapon. Inapula ng mga bumbero ang apoy.

17797443_1708005222559883_658391829_o

Pagkasunog ng malawak na damuhan sa Sabang nitong Abril 5, 2017. Larawang mula kay Lexter Robles.

Sa sinupan ng Naic Cavite Online, ilang sunog na ang naitalang naganap sa Naic ngayong taon. Kabilang dito ang una nang sunog sa isa pang bahagi ng Sabang, pagkasunog ng dalawang kwarto sa isang bahay sa Ibayo Silangan, at ang pagkasunog ng damuhan sa aplaya sa Bucana Malaki.

 

Naramdaman naman sa Naic ang magnitude 5.5 na lindol na sumentro sa Batangas noong Abril 4, 8:58PM. Malakas ang lindol na naramdaman sa Naic na ikinabahala ng marami. Malalakas ding itinuturing ang ilan pang aftershock na naranasan sa Naic sa buong gabi hanggang sa madaling araw. Napuno ang Facebook ng mga taga-Naic ng samu’t saring pahayag at karanasan tungkol sa naturang lindol. May mga hindi umano nakatulog sa pangambang hatid ng mga pagyanig.

Kaugnay nito, gaya sa mga nagdaang taon, ilang buwan na ring nagsasagawa ng mga fire at earthquake drill ang Bureau of Fire Protection (BFP) Naic. Bahagi ng drill ay ang pagpapaliwanag ng mga bumbero sa mga bara-baranggay at mga eskwelahan kung papaano mapaghahandaan, o di kaya ay anong dapat gawin sakaling magkaroon ng mga nabanggit na sakuna.

17758045_916788028456441_1812428552_n

Tagpo sa pakikiisa ng mga taga-Naic Coastal National High School Pueblo del Mar Annex sa National Simultaneous Earthquake Drill noong Marso 31, 2017. Larawang mula kay Andrea Anciano.

Nakiisa rin ang Naic sa national simultaneous earthquake drill noong Marso 31. Eksakto alas-dos ng hapon, naglabasan ang mga kawani ng pamahalaang lokal at mga mag-aaral sa iba’t ibang paaralan upang ipakita ang kahandaan sa sakuna.

Matatandaan namang tampok ang Fire Prevention Month sa buwanang pagtataas ng watawat ng Naic noong Marso 6. Sa mensahe ni Ruth Joy Micosa, pinakamataas sa BFP Naic, sinabi niyang may gampanin ang bawat isa laban sa sunog. Ayon sa kanya, “pakikipagtulungan lamang po ng mamamayan ang ating hangad nang sa huli, wala tayong abo o ashes na iniiyakan.”

Boat off Naic found, 12 passengers still missing

Abril 1, 2017 (Sabado). Bagaman nakita na ang bangkang pauwi sanang Naic, nawawala pa rin ang 12 pasahero nito galing sa Bataan.

ddd

Larawan ng mga nawawalang pasahero ng bangkang pa-Naic mula sa Bataan.

Halos dalawang linggo nang pinaghahanap sina Angelito Silva, 52; Michael Baybay, 39 at anak niyang si Michael Jr., 13; Edwin Platetas, 45; Levy Platetas, 77; Ashly Digico, 13; Ramon del Rosario, 60 at anak niyang si Ramon Jr., 35; Thea del Rosario, 10; Christian Silva, 14; at dalawang di natukoy. Pito sa kanila ay mga taga-Naic; habang taga-Amadeo naman ang iba (Manila Bulletin).

Dumalo sa fiesta ng Dinginen, Alas-asin, Mariveles, Bataan ang grupo na dumating sa lugar noong Marso 18, Sabado. Nilisan nila ang Mariveles upang bumalik sa Naic bandang 2:00PM pagsapit ng Linggo, Marso 19 (GMA News).

Lunes nang itawag ng mga taga-Naic sa Mariveles na hindi pa umano nakakabalik ang 12 (Manila Times). Kaagad umanong nagsagawa ng search and rescue operations subalit hindi umano natagpuan ang mga taga-Cavite (ABS-CBN News). Unang ginalugad ang dagat pa-Corregidor, Caballo, Fraile, Patungan, hanggang sa West Philippines Sea sa mga bayan ng Bagac at Morong sa Bataan (Manila Times).

Ayon kay Roland Rolloda, Chief Master at Arms ng Bataan Coast Guard, nakipag-ugnayan at humingi na rin sila ng tulong sa mga coast guard na nakahimpil sa Cavite, Maynila, Corregidor, Lubang Islands, pati na sa mga mangingisdang karatig (ABS-CBN News).

Ayon sa mga balitaang nabanggit, kayang marating ang Naic mula Alas-asin sa loob lamang ng isang oras at kalahati. Wala umanong sama ng panahon noong Marso 19, bagaman may mga pagkakataong maalon dahil sa hanging amihan.

17622813_1352814104813486_794696267_oSakay ang mga pasahero ng bangkang de-motor na Christian Angel. Pinagagana ang asul na bangka ng 16-horse power engine. Mula sa Bucana Sasahan ang bangka at may kakayahan lamang na maglulan ng apat na katao. Marso 25 nang may makakita sa isang sirang bangka sa Wawa, Nasugbu, Batangas. Nakumpirma ng mga kaanak ng nawawala na iyon nga ang sinakyang bangka ng mga nawawala noong Marso 26.

Ayon sa News 5 ng TV5, maghihigpit umano ang pamahalaang lokal ng Naic sa isyu ng overloading sa bangka. Sa panayam ng istasyon kay Mayor Junio Dualan, sinabi ng alkalde na “pare-pareho kayong nagdaragat, alam n’yo ang sistema ng panahon kung kailan dapat lumaot o maglagay ng maraming pasahero sa bangka.”

Sa pakikipag-ugnayan ng Naic Cavite Online sa isa sa kaanak ng mga nawawala, patuloy umano silang umaasa na may mga barkong nakapagligtas sa 12, o hindi kaya ay napadpad lamang sila sa isang isla. Pinaaabot din ng ilang kaanak ang paghingi nila ng tulong sa pamahalaang lokal ng Naic upang matulungan pa sila sa paghahanap sa mga bahagi ng dagat na hindi pa naaabot ng mga naunang paghahanap, gaya sa mga bahagi ng Mindoro.

Sa sinumang makapagbibigay impormasyon, mangyaring makipag-ugnayan sa mga sumusunod na cellphone number: +639265992096, +639356080228, +639361431590.

Senator Cynthia Villar, Mayor Lani Mercado-Revilla thank Mayor Dualan for welcoming informal settlers from Las Piñas, Bacoor

Marso 25, 2017 (Biyernes). Sa magkahiwalay na pagbisita bilang mga panauhing tagapagsalita sa Naic, pinasalamatan nina Senator Cynthia Villar at Bacoor Mayor Lani Mercado-Revilla si Mayor Junio Dualan dahil sa pagtanggap ng huli sa mga informal settler mula sa mga lungsod ng dalawang unang nabanggit.

lani

Sina Mayor Lani Mercado-Revilla at Senator Cynthia Villar habang nagpapasalamat kay Mayor Junio Dualan nang maging panauhin sila sa magkahiwalay na pagtataas ng watawat sa Naic.

Sa lingguhang pagtataas ng watawat sa Munisipyo ng Naic, panauhin si Sen. Villar nitong Marso 20. “Malakas” umano sa kanya si Mayor Dualan dahil sa pagtanggap ng alkalde sa mga informal settler mula sa kanilang syudad, ang Las Piñas. Mula umano sa katubigan ng Las Piñas ang mga naturang informal settler na naapektuhan ng mga hakbangin upang linisin ang katubigan sa Metro Manila.

Ayon pa kay Sen. Villar, mismong ang kaniyang asawa, dating Senator Manny Villar, ay nagsabi sa kanyang kailangang tulungan ang Naic dahil sa pagtanggap nito sa mga mamamayang mula sa Las Piñas. Isa sa mga tulong na tiniyak ni Sen. Villar ay ang pagpapatayo ng mga silid-aralan sa Naic upang maging tiyak ding may mga mapapasukang paaralan ang mga inilipat mula sa kanilang lugar. Magiging katuwang umano niya ang anak na si Mark Villar, Kalihim ng Public Works and Highways.

Samantala, panauhin naman si Mayor Mercado-Revilla sa buwanang pagtataas ng watawat ng Naic nitong Marso 6. “Open arms,” ayon sa alkalde ng Bacoor, ang pagtanggap umano ni Mayor Dualan sa kanilang mga mamamayan. Gaya sa Las Piñas, mga naninirahan umano sa baybaying ilog at danger zone ang mga mamamayang dinala sa Naic mula sa Bacoor. Nasa 33 pamilya ang paunang dumating sa Naic mula sa Bacoor. Senyales din umano ang lipatang ito ng magandang samahan sa pag-itan ng dalawang lokal na pamahalaan.

Ang mga inilipat at ililipat na informal settler mula sa Las Piñas at Bacoor ay dinala sa proyektong pabahay ng National Housing Authority (NHA) na matatagpuan sa mga barangay ng Naic gaya sa Palangue Central, Calubcob, at Halang.

Bukod sa mga inilipat mula sa ibang lugar, may mga taga-Naic ding nabigyan ng pabahay sa naturang proyekto ng NHA. Sa sinupan ng Naic Cavite Online, kabilang sa mga nabigyan ay iyong mga biktima ng sunog sa Balon Pari noong 2015, at mga nanalo sa pa-raffle ng pamahalaang lokal sa iba’t ibang palatuntunan, gaya noong may mga fun run, at barangay assembly sa iba’t ibang dako ng bayan.

Matatandaang noong halalan noong nakaraang taon, isa ang isyu sa pabahay sa mga paksang lumutang na nais malinawan ng mga taga-Naic mula sa mga kumakanditato noon. Gayunman, wala ni isang kandidatong nagpaunlak upang sagutin ang mga tanong.

Ang proyektong pabahay ay tinanggap umano ng mga lokal na pamahalaan ng Cavite at Naic sa paniniwala nina dating Gov. Juanito Victor Remulla Jr. at Mayor Dualan na hindi aasenso ang isang bayan kung kakaunti ang tao. Ang kabuhayan umano ng lalaking populasyon ng Naic ay tutugunan ng mga mamumuhunang darating sa Naic.

Chikungunya cases confirmed in Naic

chi

*internet photo

Disyembre 11, 2016 (Linggo). Pinaigting pa ng Naic Rural Health (RHU) ang kampanya ng Department of Health (DOH) laban sa chikungunya matapos magkaroon ng mga kumpirmadong kaso ng sakit sa Naic.

Matatandaang Setyembre ng taong ito nang isailalim ang Indang sa state of calamity dahil sa chikungunya; at nang ihayag ng Probinsya na may outbreak ng sakit sa lalawigan, sa kasong umabot na noon sa 400. Bago ito, nakapamigay na ang sangay ng RHU, ang Sanidad, ng mga larvicides at adulticides na pupuksa sa mga itlog, kiti-kiti, at mga lamok sa lahat ng baranggay ng Naic.

Nitong Nobyembre, maraming taga-Naic ang nagsabing naranasan nila ang ilan sa mga sintomas ng chikungunya gaya ng lagnat, pananakit ng ulo, pagpapantal, pananakit ng kasu-kasuan na ilang araw at linggo na nilang iniinda. Naging malaking usapin ito sa Halang, ilang kilometro lamang mula sa mga pinaka-apektadong baranggay ng Indang, lalo at marami sa mga taga-Halang ang nagsabing may chikungunya umano sila. Sa panayam sa ilang taga-Halang, naniniwala silang chikungunya umano ang kanilang sakit batay sa mga sintomas na hindi na ikinunsulta ng ilan sa doktor. Sa halip, kumakain na lamang umano sila ng masusustansyang pagkain, at umiinom ng pinakuluang tawa-tawa.

halang2

Ibinabahagi ng RHU Naic sa mga taga-Halang ang tamang impormasyon tungkol sa chikungunya.

Kaagad na nagsagawa ng pagpapakalat ng tamang impormasyon ang RHU, gaya ng natutunghayang larawan na kuha sa Halang, sa pamamagitan ng tinatawag na “4S” na dapat umanong laging tandaan. Ang 4S umano ay “Search and Destroy” o ang paghanap at pagpuksa sa mga pinamamahayan ng mga lamok at kiti-kiti; “Self-Protection Measures” o pag-iingat na hindi makagat ng lamok sa pamamagitan ng pagsusuot ng mahahabang damit o paggamit ng kulambo at mga pangontra sa lamok; “Seek Early Consultation” o agarang pagpapatingin sa doktor sakaling maranasan ang mga sintomas ng chikungunya; at “Say Yes to Fogging” sa mga panahong may outbreak.

Ipinasuri naman ng RHU ang dugo ng mga taga-Naic na nagpakonsulta tungkol sa chikungunya. Kamakailan lamang, nakumpirmang apat sa mga pasyente ang nagpositibo sa chikungunya na dala ng lamok na Aedes aegypti. Sa isang hiwalay na pag-aaral ng mga dalubhasa, pinatutunayang may ganitong uri ng lamok sa iba’t ibang bahagi ng Naic.

Nitong Disyembre 9, nagpulong ang DOH Region IVA, Provincial Health Staff, at RHU upang masinsinan umanong matugunan at masugpo ang chikungunya. Nananawagan din ang Kagawaran sa mga mamamayan na aktibong makilahok sa mga ganitong usapin, at kaagad na makipag-ugnayan sa kani-kanilang Baranggay ukol sa anumang katanungan.